Sertlik Testi

Kısaca sertlik, bir malzemenin kalıcı bir ize karşı gösterdiği dirençtir. Sertliğin tecrübeye dayalı bir test olduğunun bir malzeme özelliği olmadığının unutulmaması gerekir. Bu nedenle, aynı malzeme parçası için farklı bir sertlik değeri sunacak çok sayıda sertlik testi mevcuttur. Bundan dolayı, sertlik bağımlı bir test yöntemidir ve her test sonucunda kullanılan test yöntemini gösteren bir etiket bulunması gerekir.
Yine de sertlik çoğu zaman malzemeleri karakterize etmek ve kullanım amaçlarına uygun olup olmadıklarını belirlemek üzere kullanılır. Bu bölümde açıklanacak sertlik testlerinin tamamı, belirli bir kuvvet uygulanarak numune yüzeyine bastırılan özel olarak şekillendirilmiş ve test numunesinden çok daha sert bir dişleyici kullanımını içermektedir. Sertlik değerini belirlemek için çentiğin derinliği ya da boyutu ölçülür.

Sertlik Testi Niçin Yapılır

Uygulanması kolay,
Hızlı - 1 - 30 saniye
Nispeten daha ucuz
Tahribatsız
Son işlemden geçirilen parçalar hasar görmeksizin test edilebilir
Görsel olarak her türlü şekil ve boyuttaki parçalar test edilebilir
Pratik bir QC (kalite kontrol) cihazı - gelen, giden

Sertlik Skalaları

Beş temel sertlik skalası mevcuttur:
Brinell - HB
Knoop - HK
Rockwell - HR
Shore - HS
Vickers - HV

Bu skalaların her birinde, belirli bir test prosedürü uygulanarak belirli bir kuvvetle malzeme üzerine bastırılan özel olarak şekillendirilmiş bir elmas, karbit veya sertleştirilmiş çelik dişleyici kullanılmaktadır. Sertlik değerleri, dişleyicinin nüfuz ettiği derinlik ya da neticede oluşan çentik boyutu ölçülerek belirlenir. Tüm skalalar, malzeme sertleştikçe sertlik değerleri artacak şekilde düzenlenmiştir. Sertlik değerleri, gerçekleştirilen test skalasını gösteren HR, HV, HK gibi uygun bir sembol kullanılarak rapor edilir.

Beş Belirleyici Faktör

Uygulamanız için uygun sertlik testini belirlemek üzere aşağıdaki beş faktör kullanılabilir.
Malzeme - tane boyutu, metal, kauçuk vb.
Yaklaşık Sertlik - sert çelik, kauçuk vb.
Şekil - kalınlık, boyut vb.
Isıl İşlem tamamen veya yüzeyden sertleştirilmiş, tavlanmış
Üretim Gereklilikleri - örnek ya da %100

UYGULAMA STANDARTLARI

TS EN ISO 9015-1

Metalik Malzemelerdeki Kaynaklar Üzerinde Tahribatlı Deneyler-Sertlik Deneyi-Bölüm 1: Ark Kaynaklı Birleştirmelerde Sertlik Deneyi

TS EN ISO 6507-1

Metalik Malzemeler- Vıckers Sertlik Deneyi – Bölüm 1: Deney Metodu

ASTM E 92

Standard Test Method for Vickers Hardness of Metallic Materials

TS EN ISO 898-2

Bağlama Elemanlarının Mekanik Özellikleri – Karbon Çeliği Ve Alaşımlı Çelikten İmal Edilmiş – Bölüm 2: Somunlar- Kalın Dişli Ve İnce Dişli